Λευτέρης Θεοδώρου

Ο Λευτέρης Θεοδώρου γεννήθηκε το 1945 στη Γρανίτσα Ευρυτανίας, όπου και ζει, Λευτέρης Θεοδώρουδιατηρώντας ένας αξιόλογο «Μουσείο – Εργαστήρι». Γνήσιος λαϊκός ζωγράφος και ξυλογλύπτης, έχει παρουσιάσει τα έργα του σε μεγάλες εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό, με σπουδαίες κριτικές. Στη ζωή του μέχρι σήμερα αντιμετώπισε πολλές δυσκολίες. Από πολύ μικρός αναγκάστηκε να ξενιτευτεί για να ζήσει. Κατάφερε ωστόσο να βρει τη διάθεση, επιστρέφοντας από τη Γερμανία, όπου είχε φτάσει για δουλειά, να επιστρέψει στις δυσχέρειες του χωριού του, από υπερβολική αγάπη για το μεγαλείο της φύσης που το περιβάλλει.

Aυτοδίδακτος ζωγράφος, πολυσύνθετος, λυρικότατος με πλούσια φαντασία.Λευτέρης ΘεοδώρουΖωγραφίζει εκτός από τα όμορφα τοπία του χωριού του, και της καθημερινές σκηνές της αγροτικής ζωής, των τοπικών συνηθειών, και άλλα θέματα όπως προσωπογραφίες, νεκρές φύσεις, γυμνά ως και αλληγορικές και ασύγκριτα ονειρικές συνθέσεις, με σουρεαλιστική επίφαση πλημμυρισμένες φως και δύναμη, καθώς αγιογραφίες για τα έρημα ανεμοδαρμένα ξωκλήσια των βουνών της ιδιαίτερης πατρίδας του.

Με σαρακατσανέικη φορεσιά (τσακτσίρα) στην αυλή του σπιτιού του στη ΓρανίτσαΛευτέρης Θεοδώρου (850 υψόμετρο), μιλά για τη ζωή του. Στο χωριό του Ζαχαρία Παπαντωνίου γεννήθηκε αυτός ο αυτοδίδακτος ζωγράφος το 1945 και εδώ έζησε για λίγα χρόνια, πριν φύγει για την Αθήνα και αργότερα μεταναστεύσει στη Γερμανία. Θυμάται τη Γρανίτσα με 15 μαγαζιά, με Γυμνάσιο και Λύκειο, όπου φοιτούσαν 480 μαθητές.

«Τις προάλλες μάζεψα πέτρες από κει που αυτοκτόνησε -ή σκότωσαν, δεν ξέρω ‘γώ τι- ο Αρης. Όχι όμορφες, αλλά με ανώμαλα σχήματα, που όμως έχουν κάτι να σου πουν. Το ψάχνεις με τη φαντασία σου και βγάζεις έναν ωραίο κόσμο από κει μέσα»

Θυμάται πως, όταν κάποιος ήθελε να χτίσει ένα σπίτι, μαζεύονταν οι συγχωριανοί και τον βοηθούσαν κουβαλώντας πέτρες και ξύλα. Στα ξεφλουδίσματα του καλαμποκιού γινόταν μυσταγωγία από γλέντια. «Τα πανηγύρια, ο χορός, τα χωρατά δεν έλειπαν. Τώρα λείπουν. Τα χωριά μας ερήμωσαν. Κάθομαι τα απογεύματα στη βεράντα και καραολίζω μέχρι που φτάνει το μάτι. Απεραντοσύνη…». Ο πατέρας του Στέφανος Θεοδώρου, για δέκα χρόνια προϊστάμενος λογιστηρίου στην Εμπορική Τράπεζα, επιστρατεύθηκε όταν ξέσπασε ο πόλεμος στην Αλβανία. Έγινε αρχινοσοκόμος στο μέτωπο και πλάι στους μεγάλους γιατρούς της εποχής έμαθε να γιαίνει τις αρρώστιες. Όταν γύρισε στο χωριό, οι άνθρωποι πέθαιναν ακόμη και από μία απλή σκωληκοειδίτιδα. «Έπαιρνε φάρμακα και τα πήγαινε μια ώρα δρόμο πότε να σώσει ένα παιδί, ένα γέροντα, να βοηθήσει τη μαμή που ξεγεννούσε».

Τα χρόνια πέρασαν με φτώχεια. Ο Λ. Θεοδώρου δούλεψε οικοδομή, βοηθός σερβιτόρου σε κέντρα διασκέδασης και καφενεία, έπλυνε πιάτα. «Όλα τίμια κι ωραία», περιγράφει. Έμαθε μόνος του να ζωγραφίζει και για πολύ καιρό πουλούσε τους πίνακές του στους δρόμους για ένα κομμάτι ψωμί. Και μετά ήρθαν οι μεγάλες εκθέσεις σε Ελλάδα και εξωτερικό και οι σημαντικές κριτικές.

Κάποτε τον πλησίασε ο Ιόλας*. Δεν τον ήξερε. «Μου έκανε μια πρόταση να κάνουμε ένα συμβόλαιο για 20 χρόνια. Εκείνος να παίρνει τα έργα μου και να μου δίνει 1.000 δολάρια για το καθένα, με την προϋπόθεση όμως να μη δίνω πουθενά αλλού. Με πιάνει ο Ρίτσος με τον Μίνω τον Αργυράκη -καλή τους ώρα- και μου λένε: «Φύγε μακριά, πήγαινε στο χωριό σου, στη φύση του Θεού»».

* Ο Αλέξανδρος Ιόλας (25 Μαρτίου 1907 – 8 Ιουνίου 1987) ήταν Ελληνας γκαλερίστας και σημαντικός συλλέκτης έργων (μοντέρνας) τέχνης. Το πραγματικό του όνομα ήταν Κωνσταντίνος Κουτσούδης.

Έπειτα από μία πορεία ζωής μεταξύ Γρανίτσας, Αθήνας, Γερμανίας, Παρισιού και άλλων προορισμών, όπου παρουσίαζε τα έργα του σε εκθέσεις, γύρισε στο χωριό. «Δεν έχω λεφτά, αλλά μία σπουδαία οικογένεια. Τα λεφτά δεν είναι το παν στη ζωή. Όταν δίπλα σου το παιδί δεν έχει να φάει, πώς εσύ μπορείς να τρως και να ζεις άνετα; Πώς μπορείς να το κάνεις αυτό όταν παιδιά πεθαίνουν από την πείνα;». Οταν ξαναγεννηθεί, πάλι φτωχός ζωγράφος θα είναι. Αυτό πιστεύει. «Ερχονται στιγμές που δεν έχω να πληρώσω τη ΔΕΗ. Τώρα θα πουλήσω 20 πίνακες για να ξεχρεωθώ, σπουδάζω κορίτσι, σπουδάζω παιδιά…».

nostalgies

Το ισόγειο του σπιτιού του το έχει μετατρέψει σε μουσείο. Στις γλάστρες της αυλής έχει γράψει: Νοσταλγία. «Επέστρεψα στη Γρανίτσα και το οξυγόνο με ανανέωσε τόσο, που τα περισσότερα από τα προβλήματα τα ξεχνώ. Όποιος θέλει τον Λευτέρη τον Θεοδώρου θα έρχεται εδώ να τον βρίσκει, θα τον φιλοξενώ στο φτωχικό μου κι από δω δεν φεύγω. Εδώ θα πεθάνω…».

Τι είπε ο Γιάννης Ρίτσος για τον Λευτέρη Θεοδώρου:Λευτέρης Θεοδώρου

«Φαίνεται πως είναι το ευκολότερο πράγμα του κόσμου να καθίσεις να γράψεις για τον Λευτέρη Θεοδώρου Κι’ ωστόσο είναι δυσκολότερο. Γιατί άνθρωποι και τεχνίτες πλασμένοι από το υλικό που είναι ο Λευτέρης Θεοδώρου, αυτός ο ίσιος, ο τίμιος και ακέραιος, ο πλήρης, ο γεννημένος ζωγράφος, δεν εξαντλούνται με λίγα λόγια. Νομίζεις, πως του έχεις συλλάβει σαν εικαστική παρουσία και ξαφνικά ανακαλύπτεις πως πίσω από τη γραμμή του, πίσω από την πλαστικότητα των μορφών του, υπάρχει ένας πλατύτατος κόσμος, μια θεωρία, του απέραντου κόσμου του ήλιου. Έξω από τις στιγμές του τοπίου και του μύθου, ο Θεοδώρου δεν απίστησε στο σύμβολο της γυναίκας. Ακαταπόνητα γυναικογράφος μπορεί κάθε στιγμή ν’ αλλάξει και να προτείνει νέα προβλήματα και συνάμα τη λύση, που ήταν πάντα η δικιά του λύση. Η απλότητα η ποιητική και λυρική του διάθεση και ή εμμονή του στην αναζήτηση του γεμάτη ανθρωπιά και ρωμιοσύνη, σε μαγεύει.»

Τι είπε η Αγγέλα Ταμβάκη (από τις σημαντικότερες επιμελήτριες Εθν. Πινακοθήκης) για τον Λευτέρη Θεοδώρου:

«Το έργο του Λευτέρη Θεοδώρου αποτελεί μια ενδιαφέρουσα περίπτωση στο χώρο της δημιουργίας και για την ποικιλία των θεμάτων και για τις αξιόλογες τεχνικές αρετές του Γέννημα -θρέμμα του χωριού Γρανίτσα της Ευρυτανίας που διάλεξε συνειδητά να επιστρέψει και να παλέψει στο ίδιο χώρο έχοντας προηγουμένως αναζητήσει μια καλύτερη τύχη στην Αθήνα και το εξωτερικό, ήταν φυσικό να εντυπωσιαστεί από τις ομορφιές του που έγιναν πηγές έμπνευσης και γι’ άλλους ζωγράφους, λογοτέχνες και ποιητές. Οι ανησυχίες και η αγωνιστική του διάθεση, η ενεργητική συμμετοχή του στην προσπάθεια για μια καλύτερη ζωή έδωσαν στη τέχνη του μιαν άλλη διάσταση που προχωρεί πέρα από τα όρια της ευσυνείδητης καταγραφής βιωμάτων από παραδοσιακές συνήθειες και ασχολίες του χωριό, καθώς και της λυρικής περιγραφής της άγριας φύσης της πατρίδας του. Στις διάφορες ενότητες που αποτελούν το σύνολο του έργου που απεικονίζει τοπία της Ευρυτανίας, σκηνές από την καθημερινή ζωή, αγροτικές ασχολίες, ήθη και έθιμα του χωριού, καθώς και προσωπογραφίες, νεκρές φύσεις, γυμνά, φιλοσοφικές και αλληγορικές συνθέσεις, αγιογραφίες και σκηνές από την ελληνική μυθολογία και ιστορία, με κάποια προτίμηση για τους ήρωες και τα γεγονότα της Αντίστασης και του Εμφυλίου που αντιμετωπίζουν με την εσωτερικότητα και τη ζωντάνια, το χρωματικό πλούτο και την ποιότητα του σχεδίου.

Στις σκηνές που διαδραματίζονται στο ύπαιθρο κυριαρχεί η παρουσία των ψηλών, θαλερών δέντρων με τις ευαίσθητες αποχρώσεις του πράσινου και του κίτρινου. Οι φιγούρες των χωρικών χαρακτηρίζονται βέβαια κάποτε από μια ιδιαίτερη επιμελημένη απόδοση και ίσως μια τάση εξιδανίκευσης, χωρίς όμως να χάνουν ποτέ τον απλοϊκό τους χαρακτήρα. Οι κοπέλες που ασχολούνται με κοπιαστικές αγροτικές εργασίες έχουν λεπτά χαρακτηριστικά και χάρη στις κινήσεις τα μελαγχολικά όμως μάτια και το σκεπτικό τους βλέμμα αντανακλούν ίσως κάποιο προβληματισμό για τον κοινωνικό τους ρόλο και τις δυσκολίες της ζωής τους. Στα νυχτερινά τοπία και στις σκηνές από τη λειτουργία της Ανάστασης με τον υποβλητικό φωτισμό των κεριών και τις εκφραστικές μορφές των εκκλησιαζόμενων ο καλλιτέχνης κατορθώνει να δημιουργήσει μια γνήσια ποιητική ατμόσφαιρα. Τα λουλούδια και οι αλληγορικές συνθέσεις οι εμπνευσμένες από την άνοιξη σαν μεγάλη γιορτή της φύσης παρουσιάζουν κάποτε ασυνήθιστες χρωματικές αρμονίες. Τέλος στις σκηνές από τη νεώτερη ελληνική ιστορία μια ανάμειξη διαφορετικών εννοιών και στοιχείων αποτελεί μια έκφραση των ποικίλων ενδιαφερόντων του καλλιτέχνη καθώς και της τάσης του για ευρύτερο πειραματισμό και γενικότερο προβληματισμό.»

Έχει εκθέσει έργα του στη Γερμανία, Αμερική, Αγγλία, Γαλλία, Κοπεγχάγη, Καναδά, Καρπενήσι και Αθήνα.

1980 Αίθουσα Τέχνης «ΑΙΧΜΗ»

1981 Γκαλερί «ΚΡΕΩΝΙΔΗΣ»
1983 Γκαλερί «ΠΛΕΙΑΔΕΣ»

1985 «ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΕΛΛΑΔΟΣ»
1987 Γκαλερί «ΠΛΕΙΑΔΕΣ»
1991 Αίθουσα Τέχνης «ΜΠΟΥΖΙΑΝΗ» υπό την αιγίδα του Αντώνη Τρίτση Δημάρχου Αθηνών
και σε πολλές ομαδικές μέσου Εθνικής Πινακοθήκης Εκθέσεις με ιδιαίτερη επιτυχία.

Καλλιτεχνικές δραστηριότητες
Καλλιτεχνική αφίσα για το 5ο Διεθνές χορωδιακό Φεστιβάλ στο Καρπενήσι το 1992
Σκηνογραφίες διαφόρων θεατρικών έργων όπως: «Οι Φοιτηταί» του Γρηγορίου Ξενόπουλου, «Δεν Πουλάμε, δεν πουλάμε» του Νταριό Φω, «Το Σοκάκι που βελάζει» του Στανισλαβ Στρατιέβ.
Έχει φιλοτεχνήσει ποιητικές συλλογές διαφόρων Νεοελλήνων ποιητών.

Έχουν γράψει κατά περιόδους πολλοί άνθρωποι των Τεχνών και των Γραμμάτων

Ποιητές όπως: Γιάννης Ρίτσος, Νικηφόρος Βρεττάκος, Οδυσσέας Ελύτης, Μιχάλης Σταφυλάς, Μιχάλης Αναστασιάδης, Κυριάκος Βαλαβάνης, Αθηνά Κατσαφέδου.

Τεχνοκριτικοί όπως: η Αγγέλα Ταμπάκη Επιμελήτρια Εθν. Πινακοθήκης, η Haris Livas της Athens News Agency, ο Gristian Zerwos, η Yvon M. Daigle Musee Galenie, Ganada.
Ζωγράφοι όπως: ο Γιάννης Τσαρούχη, Δημήτρης Τάλαρανης, Μιχάλης Αγγελικής, Γιάννης Γαϊτες, Σπύρος Βασιλείου, Κοντόπουλος, Άμαντος Σέλλ, Νίκη Καραγάτσι, Σόφη Δεφαλά, Τάσσος, Βλάχου, κ.λ.π.

Πολιτικοί όπως: ο Ανδρέας Παπανδρέου, Μελίνα Μερκούρη, Κώστας Γείτονας, Παύλος Μπακογιάννης, Κώστας Μητσοτάκη, Γεώργιος Γεννηματάς, Πέτρος Μόραλης.


Από την εκπομπή της ΕΡΤ «Έλληνες λαϊκοί ζωγράφοι», παραγωγή 1986.

ΠΗΓΕΣ

http://el.wikipedia.org
http://www.evrytania.eu/old_site/People/Painters/Painters/LefterisTheodorou/LefterisTheodorou.htm
http://prassia-eyrytanias.blogspot.com/2013/11/blog-post_6829.html#ixzz3BCN9pppX
http://granitsa.gr/?page_id=14

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

*